Star Spangled Banner üzerine

Ne yaptın usta şifreli konuşma der gibisiniz? Yok şifre değil buyurun aşağıya alalım sizi.

Geçen gün kızımla YouTube’da Gummybears klibi ararken – 210 milyondan fazla tıklanmış bu arada jelibon ayıcık şarkısı aklım oynadı – aklıma gelen bir yazı bu.

Amerikalılar epey geç gelişmesine rağmen ulusal değerlerine, dinlerine bağlı bir millettir biliyorsunuz. Ulusal marşlarını beyzbol ya da basket maçlarından önce elleri kalplerinde hep bir ağızdan söylerler, Pazar günleri çoluk çocuk kiliseleri doldurur ibadetlerini –ne güzel ki ailecek- ederler. Ya da en azından Hollywood bize bunu böyle empoze eder. Neyse çok da önemli değil. Konumuz başka bizim…

The Star Spangled Banner Amerikan ulusal marşıdır. Nasıl bizim İstiklal Marşı’mız, Fransızların La Marseillaise’i , İtalyanların Inno Di Mameli’si ve Almanların Deutschland über Alles’i varsa The Star-Spangled Banner (Yıldız-Bezeli Sancak), Amerika Birleşik Devletleri’nin ulusal marşıdır.

Sözleri 13 Eylül 1814 tarihinde Fort McHenry’nin İngiliz ordusuna karşı savunulması sırasında, 35 yaşındaki şair ve avukat Francis Scott Key tarafından yazıldı ve sonra To Anacreon in Heaven adlı bir İngiliz meyhane şarkısının bestesine uyacak şekilde söylenmeye başladı. 1931 yılında Amerika Birleşik Devletleri Kongresi çıkardığı bir kanun ile şarkıyı Amerika Birleşik Devletleri ulusal marşı ilan etti. (Wikipedia’dan)

Geçtiğimiz günlerde hayata veda eden Whitney Huston’dan Mariah Carey’e, Christina Aguilera’dan Celine Dion’a kadar pek çok ünlü sanatçı Süper Kupa, NBA açılışı gibi çeşitli vesilelerle ulusal marşı seslendirmiştir. Bizim yazımızı ilgilendiren kısım ise The Star Spangled Banner’in tanıdığımız ve sevdiğimiz –hatta bazılarına taptığımız- rock gitaristleri tarafından çalınması mevzusudur.

Enteresan bir şekilde İsveçli Yngwie J.Malmsteen’den Jimi Hendrix’e Slash’ten Zakk Wylde’ye Joe Satriani’den Eric Johnson ve Steve Vai’ye kadar bir araba baba gitarist ulusal marşı çeşitli tören ve açılışlarda ya da konserlerinde çalmıştır. Gitaristlerin tarzlarına göre epey çeşitlilik ve varyasyona sahip bu performansların her biri birbirinden güzeldir ama bir Top 5 yapmak gerekirse benim gerekçeli listem şöyle olur:

 

1-Jimi Hendrix Live at Woodstock 1969

Neden en iyi? Vietnam Savaşı tüm hızıyla sürerken ve tüm dünya özgürlük ve barış çığlıkları atarken Hendrix adeta bu yorumuyla kitlelerin sesi olmuştu.

YouTube Preview Image

2-Yngwie J.Malmsteen

Neden iyi? Aslen İsveçli olan Malmsteen hoşgörülü Amerikan toplumuna kendi marşlarını renkli üslubuyla ve tabii ki olağanüstü vibratosu ile duygu dolu bir şekilde çaldığı için.

YouTube Preview Image

3-Zakk Wylde

Neden iyi? Gerçek bir Güneyli olan Zakk at, avrat ,silah düsturumuzun Amerikalı versiyonudur. Şöyle ki kadınım, gitarım ve biram. Zakk’ın yorumu çok ama çok güçlü.

YouTube Preview Image

4-Eric Johnson

Neden iyi? Olağanüstü yaratıcı ve renkli Hendrixvari yorumu bir harika.

YouTube Preview Image

5-Journey

Neden iyi? 30 yıllık kariyerlerinde 75 milyon albüm satan gerçek bir efsane olan Journey, listeye keyboard+gitar kullanan tek örnek olması ve gitarın klasik Journey tınısı ile girdi biraz da.

YouTube Preview Image

Joe Satriani, Steve Vai ve Slash yorumlarını listeye almadım çünkü bana göre çok da farklı gelmediler. Özellikle Slash acemi müsamere öğrencisi gibi çalmış! Vai her zamanki oyuncaklı stilinde. İsterseniz bir göz atın derim.

Bu yazıyı yazıp videoları araştırırken İstiklal Marşı’mızın rocka uygun klasik bestesi aklıma geldi. Sonra da  merak ettim elektrogitar ile çalan olmuş mu diye. Var. Hem de gayet güzel olmuş. Şöyle Demir Demirkan, Asım Can Gündüz veya Gür Akad gibi iyi bir gitaristimiz özenle düzenlese de ağız tadıyla dinlesek keşke. Buradan “Aaa İstiklal Marşı öyle çalınır mı hiç cık cık cık.”diyeceklere de peşinen cevap vereyim. Hiç merak etmeyin değerinden hiçbir şey eksilmez, aksine elektrogitarın müthiş hüzünlü tonlarıyla değerine değer katılır ve şu zorlu günlerde daha çok gencin dinlemesi ve bilmesi sağlanır.

 

YouTube Preview Image